TIN VUI ĐẾN TỪ CÂY ĐA KHOA HỌC THỦY LỢI TRẦN VĂN MINH
Ngày đăng: 02-06-2020 - 11:13:17

TIN VUI ĐẾN TỪ CÂY ĐA KHOA HỌC THỦY LỢI TRẦN VĂN MINH

 

Tôi thích dùng từ cây đa khoa học (CĐKH) để gọi những nhà khoa học còn công tác nhưng có chức vụ từ cấp Cục, Vụ, Viện, tương đương trở lên và tất cả những nhà khoa học đã về hưu.

 

Khoảng 9 giờ sáng nay (01/6/2020) tôi nhận được điện thoại của CĐKH Trần Văn Minh, hỏi địa chỉ nhà và muốn đến thăm tôi để tiếp tục trao đổi về xuất giải pháp “CẤP NƯỚC TỰ CHẢY TỪ NGUỒN NƯỚC SÔNG ĐÀ CHO THỦ ĐÔ HÀ NỘI VÀ MỘT SỐ TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ”. CĐKH Minh bắt đầu trao đổi email với tôi từ cách đây 3 ngày. Vì nhà tôi ở sâu trong ngõ hẹp, ô tô không thể vào được, nên tôi đã xin được đến gặp anh ấy tại văn phòng, nơi làm việc. 9g30 tôi đã có mặt ở văn phòng của Hội Đập lớn và Phát triển nguồn nước Việt Nam (VNCOLD), bên cạnh liền kề là Hội Thủy lợi Việt Nam.

 

Tôi rất vinh dự được một cây đa khoa học Thủy lợi nhờ đóng góp ý kiến và chia sẻ, quảng bá rộng rãi hơn cho ý tưởng lớn, đứa con tinh thần của anh. Giải pháp của anh nhằm lấy nước từ trong lòng hồ Hòa Bình, có độ cao 80m, được dẫn theo một kênh hở về vùng đồi Hòa Lạc sau đó là một mạng lưới các ống ngầm (đường kính từ 1m đến 6m) chảy về xuôi cho 8 vùng sử dụng. Giải pháp có tổng mức đầu tư khoảng 93.000 tỷ đồng (4 tỷ USD), thực hiện trong 6 năm, phục vụ cho 3 nhóm mục tiêu lớn sau: 1) Nông nghiệp 2) Công nghiệp và sinh hoạt dân cư 3) Vệ sinh môi trường, thau rửa làm sạch các con sông nhỏ bị ô nhiễm (ví dụ sông Tô Lịch và sông Nhuệ). Các tỉnh được hưởng lợi trực tiếp: Thủ đô Hà Nội, Hòa Bình, Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Dương, Hà Nam và Nam Định.

 

Anh Minh đã tặng tôi quyển đề xuất giải pháp (13 trang, in tháng 5 năm 2020), trong đó có một bản vẽ sơ đồ tổng quát của giải pháp. Giải pháp này anh đã đăng ký bản quyền sở hữu trí tuệ. Anh Minh chủ động thuyết trình và trả lời những câu hỏi do tôi đưa ra. Bọn tôi đã trao đổi và tranh luận thuần túy là khoa học, không nghỉ, cho đến gần 12 giờ trưa. Tôi xin phép ra về. Khi này anh Minh mới hỏi tôi “Thế anh đã nhận được văn bản của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn trả lời kiến nghị của anh chưa?” liên quan đến bài viết của tôi “SỰ GIA TĂNG HẠN, MẶN VÀ NGẬP ÚNG TẠI ĐBSCL LÀ DO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN GÂY RA”. Tôi nói là không có, sao bạn biết là Bộ gửi thư trả lời?. Anh Minh bật máy tính và mở cho tôi xem trên máy 2 văn bản (2 files). File thứ nhất là toàn văn bản kiến nghị của tôi có bút phê của Bộ trưởng tại góc bên trái, giao Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp nghiên cứu và trả lời. Tôi thấy Bộ trưởng gạch đậm dưới câu sự gia tăng hạn, mặn và ngập úng tại ĐBSCL là do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn gây ra??

 

Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường trên wikipedia tiếng Việt có rất đầy đủ thông tin chi tiết tiểu sử về quá trình công tác, thăng chức của Bộ trưởng. Sơ khai nhất từ năm 1985 – 1991 ông giữ chức Phó Giám đốc Công ty Bảo vệ thực vật huyện Đan Phượng, tỉnh Hà Tây. Sau sáp nhập với Công ty Vật tư nông nghiệp thành Công ty Dịch vụ kỹ thuật cây trồng huyện Đan Phượng. Năm 2006 – 2008 ông giữ chức Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tây.

 

Tôi nghĩ dòng gạch dưới câu đó với hai dấu chấm hỏi bên cạnh sẽ khắc sâu mãi trong trí nhớ của Bộ trưởng, ông không thể quên nó được. Vì các lãnh đạo ta từ trước tới nay chỉ quen đọc, quen nghe những câu ca tụng. Hẳn là Bộ trưởng rất bực mình và không thích khi có một người dám gửi kiến nghị rộng rãi cho Tứ trụ Triều đình, các Bộ trưởng liên quan và 16 Bí thư tỉnh ủy và Chủ tịch UBND 8 tỉnh có mặt tiền là biển ở Đồng bằng sông Cửu Long, đã qui kết SỰ GIA TĂNG HẠN, MẶN VÀ NGẬP ÚNG TẠI ĐBSCL LÀ DO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN GÂY RA. Bực không thể chịu được. Bộ trưởng sẽ bực nữa nếu biết tôi là người học chuyên sâu ngành Hóa lượng tử, môn học lý thuyết nghiên cứu về cấu trúc phân tử; chưa một giờ ngồi giảng đường đại học Thủy lợi, chưa một giờ công tác trong lĩnh vực thủy lợi.

 

Văn bản thứ hai là thư của Tổng Cục trưởng Thủy lợi gửi các Cục, Vụ, Viện liên quan nghiên cứu để trả lời. Hạn gửi thông tin về Tổng cục ngày 10/6. Cả hai văn bản tôi đều nhìn thấy dấu son đỏ chót.

 

Tôi rất vui vì vấn đề mình nêu ra sẽ được rất nhiều các nhà khoa học liên quan tập trung nghiên cứu, phản biện. Chính vì 2 văn bản này nên CĐKH Trần Văn Minh đã nghiên cứu những bài viết của tôi tại website nguyenducthang.vn với hai chuyên mục THỦY LỢI VÀ NGẬP ÚNG TP.HCM VÀ THỦY LỢI VÀ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG ĐBSCL. Sau đó anh đã chủ động email, điện thoại kết bạn với tôi, tín nhiệm tôi và nhờ góp ý cho đề xuất giải pháp rất lớn của anh. Tôi rất trân trọng tình cảm của anh Minh và coi anh là nhà khoa học thực sự. Vì sao? Vì anh đã không thù ghét tôi và thực sự cầu thị trong khoa học. Giống hệt như GS.TS Trần Đình Hợi, Phó Viện trưởng Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam, thành viên Hội đồng Giáo sư ngành Khoa học Thủy lợi, sau khi đọc xong các bài viết của tôi đã gửi email kết bạn với tôi, ủng hộ những giải pháp  mềm, phi công trình mà tôi đề xuất và mời tôi một bữa cà phê giao lưu tại số 29 Láng Hạ. Đó là một phẩm chất quí của bất cứ một nhà khoa học chân chính nào. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã 2 lần nói trên TV và báo chí đều đăng “NÓI PHẢI CỦ CẢI CŨNG NGHE”. Lần một vào chiều 7/10/2016, Thủ tướng chủ trì hội nghị trực tuyến toàn quốc về công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại tố cáo. Lần hai vào sáng 9/1/2020 cũng tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc tổng kết công tác dân vận và đánh giá kết quả thực hiện “Năm dân vận chính quyền”  2019, triển khai nhiệm vụ 2020.

Vì giờ ăn cơm trưa đã đến anh Minh cứ mời tôi đi ăn cơm trưa. Tôi rất cám ơn và từ chối vì lý do cơm nhà vợ đã nấu và chờ tôi về ăn.

 

Tôi có thể dự đoán được phần nào những nội dung mà Bộ NN&PTNT sẽ trả lời tôi:

 

Vì trong 90 Thực tế/Sự thật tôi liệt kê ra để chứng minh cho quan điểm của tôi về sự gia tăng hạn, mặn và ngập úng tại ĐBSCL là do Bộ NN&PTNT gây ra, không có cảm tính, không bịa đặt; tất cả những thông tin có thể kiểm chứng, xác minh. Về số liệu có thể vênh, khác nhau đôi chút nhưng bản chất vấn đề là một, như nhau. Do vậy các chuyên gia rất khó chỉ được ra một TT/ST nào là sai.

 

Cụ thể với bài viết “Quy hoạch thủy lợi chống ngập úng Tp. HCM là phản khoa học và rất có hại cho đất nước” tôi đã liệt kê ra tất cả 70 TT/ST để chứng minh. Ngày 10/5/2019 Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, ông Nguyễn Hoàng Hiệp đã ký công thư số 3217/BNN-PCTT, trả lời tôi. Trong toàn công thư này tôi chỉ bị phê bình ở một điểm duy nhất, đó là “TT/ST4: Bộ NN&PTNT đã trình và đã được Thủ tướng Chính phủ đồng ý với chủ trương xây dựng tuyến đê ngăn biển Vũng Tàu – Gò Công (tỉnh Tiền Giang)”. Bộ cho thông tin này không chính xác. 69 TT/ST còn lại là đúng hết, họ không thể bác được. Theo Bộ, đó mới là chủ trương của Bộ thôi, chưa được Thủ tướng Chính phủ  phê duyệt. Thế mà GS.TS Trần Đình Hòa, Phó Viện trưởng Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam là chủ nhiệm đề tài, từ năm 2010 – 2012, cho biết “Ý tưởng xây dựng tuyến đê biển này đã được Chính phủ đồng ý giao cho 4 Bộ liên quan tiến hành nghiên cứu… các nội dung và kết quả nghiên cứu đã bao trùm khá đầy đủ về hiệu quả giảm ngập, ngăn mặn, tăng cường rất tốt khả năng chống lũ, chống ngập lụt, tác động của giải pháp đến kinh tế xã hội, môi trường hệ sinh thái… Những giải pháp, biện pháp kỹ thuật và công nghệ thi công sẽ rất mới, hiện đại mang tầm cỡ quốc tế…”. Dự toán tổng chi phí cho đê biển này 160.964 tỷ đồng. Bộ  Khoa học và Công nghệ đã phân bổ 31,07 tỷ đồng kinh phí cho đề tài nghiên cứu “Xác lập cơ sở khoa học và thực tiễn cho việc xây dựng Tuyến đê biển Vũng Tàu – Gò Công” (Quyết định số 1237/QĐ-BKHCN ngày 15/5/2011 và số 1883/QĐ-BKHCN ngày 27/6/2011. Đề tài này đã được nghiệm thu và đánh giá xuất sắc.

 

Bộ NN&PTNT sẽ khó có thể đưa ra được những lập luận khoa học để phản biện lại từng lập luận khoa học cụ thể của tôi. Họ sẽ dùng chiến thuật né tránh phân tích cụ thể vào những TT/ST của tôi. Họ trả lời tôi một cách chung chung, liệt kê một loạt những văn bản pháp lý (số, ngày tháng năm, tên văn bản, một vài  nội dung liên quan của văn bản) như quyết định của Thủ tướng Chính phủ, nghị quyết của Chính phủ, quyết định của Bộ trưởng Bộ NN&PTNT, văn bản ủng hộ của UBND các tỉnh ĐBSCL, các văn bản quy hoạch phát triển vùng, văn bản ủng hộ của các bộ,  ngành như Bộ Kế hoạch và Đầu tư, hay Bộ Tài nguyên và Môi trường v.v.. Nếu bạn đọc không nắm được bản chất vấn đề, sẽ thấy lúng túng, hoa mắt, không biết ai đúng, ai sai. Tuy nhiên, khi bạn nắm chắc qui luật (tạm gọi là qui luật cũng được) dưới đây, bạn có thể không bị hoa mắt trước một loạt những văn bản pháp lý được Bộ NN&PTNT liệt kê ra để phản biện lại những lập luận khoa học, logic của tôi.

 

Qui luật “Quyết định của Thủ tướng là kết quả chủ quan của  một người soạn ra”, sau đó đưa ra một số buổi họp hành, lấy ý kiến các đơn vị liên quan trong Bộ, hoàn thiện trình Bộ trưởng ký trình Thủ tướng Chính phủ. Sau đó, Văn phòng Chính phủ sao gửi những tài liệu này đến một số Bộ, ngành liên quan để lấy ý kiến. Nếu có một vài ý kiến quan ngại nào đó, Văn phòng Chính phủ sẽ gửi lại thông tin đó đến Bộ chủ trì để họ nghiên cứu điều chỉnh. Nhưng trong thực tế, phần lớn các Bộ, ngành đều “nhất trí, ủng hộ, ban hành văn bản là cần thiết v.v…”. Những lúc vui vẻ, chiến hữu, bạn bè, người ta còn vỗ ngực nói “Quyết định của Thủ tướng là tôi đây chứ còn ai nữa

 

Hơn mười năm cuối đời công tác của tôi tại Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho phép tôi rút ra qui luật này. Nơi mà tôi cũng có những kỷ niệm va chạm không thể nào quyên. Ngày đầu của tháng 7/2002, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học, Giáo dục, Tài nguyên và Môi trường, sếp trực tiếp phụ trách tôi đã mắng tôi “Ông không đi họp, tham gia hình thành nên Quỹ Bảo vệ Môi trường Việt Nam, ông biết Đ… gì về Quỹ. Thủ tướng vừa mới ký, mực chưa khô, thế mà ông đã kiến nghị sai, phải sửa”. Tôi với sếp ngang tuổi nhau, nhưng sếp là ma cũ, tôi là ma mới (thâm niên có 4 năm). Tôi biết là sếp cáu nên không tranh luận với sếp nữa. Sáng hôm sau tôi gặp Vụ trưởng báo cáo phát hiện của tôi, chỉ sau có vài phút Vụ trưởng đã hiểu, đồng ý và bảo tôi xuống gặp ngay Thứ trưởng Phan Quang Trung xin ý kiến. Tôi xuống tầng 2, gặp Thứ trưởng Trung trình bầy. Thứ trưởng quá tinh và nhậy bén, tôi không cần phải phân tích dài dòng, đã nói “Không được, sai rồi, về soạn ngay văn bản để anh ký trình Thủ tướng để sửa”. Đó là một văn bản rất ngắn, Bộ Kế hoạch và Đầu tư phát hiện thấy có sai sót và kiến nghị Thủ tướng điều chỉnh. Tôi soạn xong văn bản ngay trong buổi chiều hôm đó, gặp Vụ trưởng xin luôn chữ ký. Ngày hôm sau tôi lên gặp Thứ trưởng Phan Quang Trung. Anh đọc lại toàn công văn mà anh sẽ ký. Không cần sửa, ký xong anh nói với tôi “Nếu mình phát hiện sai mà không trình Thủ tướng để sửa là có tội”. Tại văn bản Bộ Kế hoạch và Đầu tư trình Thủ tướng Chính phủ, tôi có ghi nơi nhận: Bộ Tài nguyên và Môi trường (Bộ chủ trì soạn thảo Quỹ), Bộ Tài chính, Văn phòng Chính phủ v.v.. Đó là một lỗi sai rất tinh vi và tế nhị, có lợi cho Ban Giám đốc quản lý Quỹ, có hại cho sự nghiệp bảo vệ môi trường, mặc dù sếp trực tiếp của tôi có  mắng “Ông biết Đ… gì về Quỹ. Thủ tướng vừa mới ký, mực chưa khô, thế mà ông đã kiến nghị sai, phải sửa”. Mọi văn bản này đều phải được lưu trữ tại các cơ quan liên quan.

 

Do vậy, Quyết định của Thủ tướng không phải là một căn cứ, chân lý khoa học. Nó chỉ là một văn bản pháp lý có giá trị thực thi trên phạm vi cả nước mà thôi. Các đơn vị liên quan theo những nội dung ban hành trong Quyết định đó triển khai thực hiện. Không thiếu gì các quyết định của Thủ tướng và của các Bộ trưởng là phản khoa học và rất có hại cho đất nước mà tôi đã phản biện, kiến nghị. Vì tác động của  những quyết định này là trên phạm vi cả nước, do vậy hệ lụy là rất lớn. Rất nhiều, xin mời bạn đọc xem chi tiết tại website nguyenducthang.vn với chủ đề NHỮNG VẤN ĐỀ PHÁT TRIỂN CỦA VIỆT NAM TRONG MỘT XÃ HỘI SINH THÁI.

 

Tuy nhiên, mong các bạn hãy đọc chậm và suy tư, vì nếu đọc lướt sẽ chỉ lãng phí thời gian quí báu của các bạn.

 

Trân trọng cám ơn

Nguyễn Đức Thắng, Hà Nội, ngày 01/6/2020

TIN VUI ĐẾN TỪ MỘT NHÀ KHOA HỌC THỦY LỢI TRẺ
TIN VUI ĐẾN TỪ MỘT NHÀ KHOA HỌC THỦY LỢI TRẺ, CÓ THỂ MỘT QUI LUẬT MỚI CỦA TỰ NHIÊN ĐƯỢC PHÁT HIỆN
CÁCH TỐT NHẤT ĐỂ XỬ LÝ TRO, XỈ CỦA NHIỆT ĐIỆN THAN
CÁCH TỐT NHẤT ĐỂ XỬ LÝ TRO, XỈ CỦA NHIỆT ĐIỆN THAN
KHÔNG CÓ MỐI LIÊN HỆ GIỮA ĂN NHIỀU TRỨNG VỚI BỆNH SƠ VỮA THÀNH MẠCH
KHÔNG CÓ MỐI LIÊN HỆ GIỮA ĂN NHIỀU TRỨNG DẪN ĐẾN BỆNH SƠ VỮA THÀNH MẠCH